περί fake news...

Σε ένα σύντομο κείμενο στην ιστοσελίδα Athens Voice διάβασα ότι για το φαινόμενο άρνησης εμβολιασμού αλλά και της ίδιας της πανδημίας ευθύνεται κάποιο εκπαιδευτικό έλλειμμα της μεταπολίτευσης. Το γεγονός δηλαδή της διάδοσης fake news γύρω από πολλά θέματα έχει να κάνει με τις αδυναμίες του εκπαιδευτικού συστήματος... Μακάρι να ήταν έτσι..., γιατί το πρόβλημα θα μπορούσε να λυθεί πολύ εύκολα.

Το πρόβλημα με τη διάδοση των fake news δεν έχει να κάνει με αυτούς που τα παράγουν αλλά με αυτούς που τα ακολουθούν. Δεν είναι σημερινό φαινόμενο και δεν είναι ελληνικό. Ας θυμηθούμε πόσες χρησιμοποιήθηκαν ψέματα για να δικαιολογηθούν σφαγές· «τα Πρωτόκολλα της Σιών» μου έρχονται εύκολα στο μυαλό. 

Μερικές παρατηρήσεις για τους δικούς μας πλανεμένους:

Οι σημερινοί Έλληνες είναι οι πιο μορφωμένοι και οι πιο εκπαιδευμένοι της ιστορίας μας. Τις περασμένες δεκαετίες υπήρχαν πολύ περισσότεροι αναλφάβητοι, οι δε προλήψεις και δοξασίες σε τοπικό επίπεδο ήταν περισσότερο διαδεδομένες. Παρατηρείται επίσης ότι πολλοί, θεωρητικά μορφωμένοι και εκπαιδευμένοι, να ακολουθούν συνωμοσιολογικές θεωρίες. 

Δεν υπάρχει σημείο στην Ελλάδα που να μην ενημερώνεται άμεσα από το κέντρο. Παντού υπάρχει μια τηλεόραση ή μια γραμμή ίντερνετ όπου εκλαϊκευμένα να δίνονται όλες οι πληροφορίες. Ζούμε στην εποχή της πληροφορίας. 

Όλα βέβαια είναι θέμα παιδείας. Πώς γίνεται όμως σε μια εποχή που η επιστήμη και η τεχνολογία θριαμβεύει συνεχώς ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού να απορρίπτει την εποχή και να επιστρέφει στον μεσαίωνα ακόμα και για ένα θέμα υγείας;

Μερικές παρατηρήσεις από προσωπική καθαρά εμπειρία:

Οι περισσότεροι συνωμοσιολόγοι (από αυτούς που ξέρω εγώ) είναι ενταγμένοι σε κάποια ομάδα. Μέσα σ' αυτήν ομάδα οι συμμετέχοντες αποκτούν ρόλο, άρα νιώθουν ότι αποκτούν αξία. Νιώθουν ξεχωριστοί. Κατά την άποψή τους υπηρετούν μια αλήθεια και βρίσκουν ένα σκοπό για τη ζωή τους και μια ταυτότητα για τους ίδιους. Πόσα παράλογα και εγκληματικά έχουν συμβεί στην ιστορία από ανθρώπους που φόρεσαν μια στολή ή ένα περιβραχιόνιο... Σ' αυτές τις κλειστές ή και ευρύτερες ομάδες υπάρχει και ένας αρχηγός που κατευθύνει, δίνει οδηγίες και δεν αμφισβητείται ποτέ. Η συνομιλία μαζί του αποτελεί προνόμιο για ανθρώπους που ψάχνουν διέξοδο στα υπαρξιακά τους αδιέξοδα. Δίνει απαντήσεις τόσο απλοϊκές όσο και παράλογες που σε ένα μυαλό που αρνείται πεισματικά να αποφασίσει για τον εαυτό του φαντάζουν αποκάλυψη. Όσο πιο μακρινές είναι οι ιδέες από την εποχή και την πραγματικότητα τόσο πιο γοητευτικές ακούγονται ή συνεχίζουν απλά να επηρεάζουν συμπεριφορές. Το μοτίβο της καθοδήγησης είναι ίδιο πάντα: Μας απειλούν (πάντα υπάρχει ένας εχθρός ορατός ή αόρατος), μας λένε ψέματα, εμείς όμως γνωρίζουμε την αλήθεια και αντιστεκόμαστε ηρωικά γιατί είμαστε ξεχωριστοί. Τα εργαλεία είναι επίσης γνωστά και είναι όμοια με κάθε απόπειρα προπαγάνδας. Το κοινό αυτό διψάει για fake news, τα αναζητεί, τα περιμένει, τα μαθαίνει πρώτο. 

Το ερώτημα όμως παραμένει. Γιατί υπάρχουν τόσοι πολλοί... γιατί τόσοι να ακολουθούν ανθρώπους που μόνο γραφικοί θα μπορούσαν να θεωρηθούν...; Στις Δημοκρατίες ο καθένας αποφασίζει για τον εαυτό του. Η Δημοκρατία ανέχεται και την γραφικότητα. Στη Δημοκρατία υπάρχουν όμως και θεσμοί που προστατεύουν την κοινωνία και μια πολιτική ή πνευματική ελίτ που την καθοδηγεί. Παλιότερα υπήρχαν θεσμοί οι οποίοι διέθεταν και αξιοπιστία αλλά το περισσότερο ισχύ. Ποιος θα τολμούσε να μη δείξει σεβασμό στη Δικαιοσύνη, στην Ιερά Σύνοδο, στην Αστυνομία ή ακόμα και στον Στρατό. Όποιος έφερε το εθνόσημο ή επέβαλε τον νόμο του Κράτους είχε δύναμη. Τώρα πια δεν υπάρχει θεσμός που να μην βάλλεται. Είναι διαφορετικό να καταδικάζεται δίκαια ένας αστυνομικός για διαφθορά και άλλο με αφορμή αυτόν να απολογείται όλη η Αστυνομία. Είναι διαφορετικό να κατηγορείται και να κρίνεται ένας ιερέας και άλλο να σχολιάζεται αρνητικά το σύνολο αυτών που υπηρετεί τον θεσμό. Επίσης κάποτε υπήρχε και μια πνευματική ελίτ είτε σε τοπικό είτε σε εθνικό επίπεδο που καθοδηγούσε, ο λαός την άκουγε, το λιγότερο είχε ένα ρόλο στην κοινωνία. Τώρα τις περισσότερες φορές αγνοείται και τις υπόλοιπες φορές την αγνοούν. Το δικαίωμα στην κριτική έχει ταυτιστεί με την αυθάδεια. Όλοι ξέρουν περισσότερα από τους γιατρούς ή από τους δικαστές ή από τους δασκάλους...

Θεσμό σε μια προηγμένη κοινωνία αποτελεί και το Εθνικό Σύστημα Υγείας. Από την μία υπάρχουν αυτοί που δεν το εμπιστεύονται αλλά και αυτοί οι λίγοι που το υπηρετούν αρνούμενοι τα πορίσματα της Επιστήμης. Ο πολίτης όμως χρειάζεται γιατρούς που πιστεύουν στην Επιστήμη τους. Θεσμό αποτελεί και το Εκπαιδευτικό σύστημα. Πώς γίνεται να δείξει ο δάσκαλος επιστημοσύνη όταν αρνείται τα πορίσματα της επιστήμης... Πώς γίνεται να διδάξει «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» με την άποψη ή και την υποψία ότι οι δημοκρατικές κυβερνήσεις όλου του κόσμου, άρα και η δική μας, συνωμότησαν για να δηλητηριάσουν τους λαούς τους...; Και πώς μπορούν οι υπόλοιποι θεσμοί της Δημοκρατίας μας να τους ανέχονται και να μην προστατεύονται από τις απόψεις τους οι πολίτες...; 

Η επιρροή των θεωριών αυτών δεν φαίνεται μόνο στο ποσοστό αυτών που αρνούνται το εμβόλιο. Έχω ακούσει το «με κρύα καρδιά το έκανα...», στη ΜΕΘ θα έμπαινε με ζεστή καρδιά, το «είμαι υπέρ του εμβολίου και το έκανα αλλά ίσως να αποτελεί εργαλείο για να μειωθεί ο παγκόσμιος πληθυσμός». Επίσης υπάρχουν αυτοί που έκαναν το εμβόλιο αλλά αναγνωρίζουν στους άλλους που δεν το έκαναν ότι διαθέτουν και ισχυρότερη ορθόδοξη χριστιανική πίστη... «αυτοί είναι πολύ πιστοί...» άκουσα. Αξίζει να σημειωθεί ότι πλέον κάποιοι τους βλέπουν σαν μια συμπαγή ομάδα. Αυτό σημαίνει ότι «χαϊδεύονται» από ιστοσελίδες, τηλεοπτικά κανάλια, σχολιαστές...Τις προηγούμενες μέρες άκουγα αθλητικό ραδιόφωνο που αφού έγινε ο σχολιασμός των ποδοσφαιρικών ειδήσεων μετά ακολούθησε μακρύς σχολιασμός καφενειακού επιπέδου περί εμβολίων τα οποία χαρακτηρίζονταν δηλητήρια... με το μικρόφωνο πάντα στους ακροατές...

Το φαινόμενο είναι πολύπλοκο και ίσως η επιστήμη να ξεχωρίσει πολλές διαφορετικές περιπτώσεις. Ο Δυτικός κόσμος βρίσκεται σε μια μετάβαση. Και όλες οι μεταβάσεις πονάνε, ειδικά όταν υπάρχει μια κρίση αξιοπιστίας των θεσμών. Η ειρωνεία της εποχής βρίσκεται στο γεγονός ότι ταλαιπωρούμαστε εμείς που βρισκόμαστε 20 λεπτά από το εμβολιαστικό κέντρο, ενώ άλλες φτωχές χώρες παρακαλάνε για το εμβόλιο που μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας απορρίπτει. Ουκ επ' άρτω μόνο ζήσεται άνθρωπος...

ΓΚ

Περί εκλογών...

Για πρώτη φορά στην Ελλάδα είχαμε τέσσερις εκλογικές αναμετρήσεις μέσα σε 6 εβδομάδες. Και για πρώτη φορά επίσης αυτές οι εκλογές έφεραν μια διαφορετική πολιτική αλλαγή. 

Η ΝΔ κατάφερε να κερδίσει τις 12 από τις 13 περιφέρειες, και τους περισσότερους Δήμους. Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα  επικράτησε με μεγάλη διαφορά όπως στην Περιφέρεια Αττικής, στην Κεντρική Μακεδονία, στον Δήμο της Αθήνας αλλά και στον Δήμο Θεσσαλονίκης όπου η Κεντροδεξιά κατέβηκε διασπασμένη με την υποψήφια του ΣΥΡΙΖΑ να έρχεται τέταρτη. Την ίδια μέρα στις ευρωεκλογές κατέκτησε μια πρωτιά με 9,5 μονάδες  διαφορά αναγκάζοντας την κυβέρνηση να αποχωρήσει προκηρύσσοντας εκλογές· γιατί, όταν μια κυβέρνηση προκηρύσσει εκλογές μετά από μια μεγάλη ήττα, τις κάνει για να φύγει, όχι για να τις κερδίσει. Το αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών ήταν προδιαγεγραμμένο όπως και η κοινοβουλευτική αυτοδυναμία της ΝΔ και γι’ αυτό δεν είναι εύκολο να εκτιμήσει κάποιος την πραγματική επιρροή των κομμάτων.

Ομιλία Αντώνη Σαμαρά για τη Συμφωνία των Πρεσπών, 24/1/2019

Περί της Συμφωνίας των Πρεσπών

-->

         Όταν ξεκινά κάποιος να ασχολείται με τη Συμφωνία των Πρεσπών πρέπει να τη μελετά ως ένα σημαντικό θέμα εξωτερικής πολιτικής. Επίσης είναι ανάγκη να παραδεχτεί ότι το «δίκαιο ή άδικο» στην εξωτερική πολιτική είναι απολύτως σχετικό με την ισχύ και την συγκυρία και ότι οι σχέσεις ανάμεσα στα Κράτη είναι ανταγωνιστικές. Ο συσχετισμός των συμφερόντων και η ισχύς είναι τα δύο στοιχεία που ορίζουν και το παρόν και το μέλλον. Οι αναφορές λοιπόν στην ιστορία της Μακεδονίας μόνο περιφερειακά μπορούν να βοηθήσουν στη μελέτη μιας συμφωνίας· για παράδειγμα μπορούν να βοηθήσουν στην κατανόηση του θυμικού ενός λαού.

Η Συμφωνία των Πρεσπών

         Η ελληνική εξωτερική πολιτική πάντα, ακόμα και όταν την περίοδο του ψυχρού πολέμου το θέμα ήταν παγωμένο, ποτέ δεν αναγνώρισε «μακεδονικό έθνος» και τα επιμέρους στοιχεία (γλώσσα) που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην αναγνώριση μακεδονικού έθνους. Μπορεί να αναγνώριζε κάποια «Δημοκρατία της Μακεδονίας» μέσα στην Γιουγκοσλαβία και πολύ παλιά μπορεί να χρησιμοποιήθηκε από κάποιους ο όρος Σλαβομακεδόνες αλλά ποτέ κανείς δεν αναγνώρισε «μακεδονικό έθνος» και την προπαγάνδα εντός και εκτός του κράτους των Σκοπίων. Η Συμφωνία των Πρεσπών αναγνωρίζει μακεδονική εθνότητα δια της αναγνώρισης μακεδονικής ιθαγένειας, μια και για την κυρίαρχη εθνοτική ομάδα ενός κράτους εθνότητα και ιθαγένεια ταυτίζονται, διά της αναγνώρισης μακεδονικής γλώσσας και διά του ασαφούς άρθρου 7 με το οποίο οπωσδήποτε αναγνωρίζεται μία εθνική σλαβική μακεδονική ιστορία που αφορά ολόκληρη τη γεωγραφική, ιστορική περιοχή της Μακεδονίας. Το τι θα θεωρείται, από αυτούς ή και τον υπόλοιπο κόσμο, ελληνικό, ώστε να το αφαιρέσουν από το εθνικό αφήγημά τους είναι απολύτως σχετικό… Γι’ αυτό και στο αναθεωρημένο Σύνταγμά τους δεν παραλείπουν να αναφέρονται και στα γεγονότα του Ίλιντεν και στον ελληνικό εμφύλιο πόλεμο. Μάλιστα γίνεται ευθεία αναφορά σε μια Διακήρυξη του 1944 όπου μεταξύ άλλων αναφέρεται:

Η «επαίσχυντη κατάτμηση της Μακεδονίας» … «καταπίεση του λαού της Μακεδονίας σε όλα τα τμήματα» … «να σβήσουν τα σύνορα που σηκώθηκαν διαιρώντας αδερφό από αδελφό, Μακεδόνα από Μακεδόνα».

«Λαέ της Μακεδονίας

Λόγω των προδοτών και των αποστατών, το μοιραίο έτος του 1912 σας βρήκε διχασμένους, ματωμένους και αποδιοργανωμένους, και η γη σας χωρίστηκε μεταξύ των ιμπεριαλιστών εισβολέων. Αυτή η επαίσχυντη κατάτμηση της Μακεδονίας επιβεβαιώθηκε το 1919 και εσείς συνεχίσατε να είστε υπό τον ζυγό της καταπίεσης…

Μακεδόνες υπό τη Βουλγαρία και την Ελλάδα,

Η ενοποίηση ολόκληρου του λαού της Μακεδονίας εξαρτάται από τη συμμετοχή του στο γιγαντιαίο αντιφασιστικό μέτωπο. Μόνο με την καταπολέμηση του άθλιου φασίστα κατακτητή θα αποκτήσετε το δικαίωμά για αυτοδιάθεση και ένωση ολόκληρου του μακεδονικού λαού στο πλαίσιο της Γιουγκοσλαβίας του Τίτο, η οποία έχει γίνει μια ελεύθερη κοινότητα χειραφετημένων και ίσων λαών. Είθε ο αγώνας του Μακεδονικού Πεδεμοντίου να σας υποκινήσει να δώσετε ακόμα σκληρότερη μάχη ενάντια στους φασιστές καταπιεστές!»

         Τα παραπάνω μετά τη Συμφωνία των Πρεσπών.

         Αξίζει να σημειωθεί ότι δεν συνηθίζονται στα Συντάγματα οι ιστορικές αναφορές. Εμείς στο δικό μας δεν έχουμε καμία.

         Ακόμη και αν φανεί ένας πρόσκαιρος σεβασμός στις ελληνικές ευαισθησίες πάντα μπορεί να υπάρξει ένας τρίτος, κάποια ΜΚΟ με πολλά εκατομμύρια από πίσω, για να δημιουργήσει εντυπώσεις περί μειονότητας, αλλαγής καθεστώτος κλπ. Κοντολογίς, αυτά τα μακεδονικά που αναγνωρίσαμε ποιοι θα τα μιλάνε, αν δεν τα μιλάνε Μακεδόνες…; Ακόμα και στη ρηματική διακοίνωση μπορεί να λέει ότι η ιθαγένεια δεν είναι εθνότητα, προφανώς μια και εκεί κατοικούν Αλβανοί και Σέρβοι, σε άλλο σημείο της όμως αναφέρεται στην «ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά του μακεδονικού λαού» και ότι «η Δημοκρατία «θα προνοήσει σχετικά με τη διασπορά του μακεδονικού λαού, του αλβανικού λαού, τουρκικού λαού, των Βλάχων, των Βόσνιων και των Ρομά και θα προωθήσει τις σχέσεις τους με την πατρίδα…». Η προπαγάνδα του  «Μακεδονισμού» έχει παραμείνει αλώβητη.

         Πολλοί προβάλλουν την αρετή του συμβιβασμού. Κάτι πήραμε, κάτι δώσαμε. Αυτά που δώσαμε είναι φανερά. Δώσαμε αναγνώριση μακεδονικού έθνους, μακεδονικής γλώσσας, περίπου αναγνωρίσαμε ότι αυτά υπάρχουν τουλάχιστον από τον 19^ο αιώνα, τους αναγνωρίσαμε την «αλήθεια» τους, μπορούν να μπαίνουν στα μουσεία μας και να λένε ότι θέλουν, μπορούν να αισθάνονται αδικημένοι από την ιστορία και να αναζητούν δικαίωση αλλά και υλικά ανταλλάγματα. Όσο για την ένταξη σε ΝΑΤΟ και ΕΕ, εκεί κάνουν κουμάντο άλλοι... Εμείς τι ακριβώς κερδίσαμε κανείς δεν μπορεί να το πει. Εκτός αν το αντάλλαγμα είναι οι ευχαριστίες(!) της Γερμανίδας Καγκελαρίου στον Έλληνα Πρωθυπουργό.

         Οι ασάφειες στην εξωτερική πολιτική είναι καταδικασμένες από την πραγματικότητα. Ήδη προκύπτουν ερωτήματα σχετικά με τις ονομασίες προέλευσης προϊόντων, με το όνομα του αεροδρομίου «Μακεδονία», με τον τουρισμό, με τις ονομασίες εταιρειών, ενώ περιμένουμε να δούμε και τα σχολικά βιβλία των δύο χωρών.

Διεθνές περιβάλλον

         Οι γεωπολιτικοί σχεδιασμοί των μεγάλων δυνάμεων σχεδιάζονται με ορίζοντα τουλάχιστον 20 - 30 χρόνων. Πρέπει ακόμα να σκεφτούμε ότι μπορεί η πολιτική (μέσα, τρόποι) με τα χρόνια να αλλάζει, η γεωγραφία όμως παραμένει η ίδια συνεπώς και η γεωπολιτική. Γνωρίζουμε ιστορικά ότι η δημιουργία ενός σλαβικού μακεδονικού κράτους ήταν στους σχεδιασμούς της Αυστροουγγρικής Αυτοκρατορίας του 19ου αιώνα, της Ναζιστικής Γερμανίας κατά τον β’ παγκόσμιο πόλεμο και ότι ο πανσλαβισμός ήταν ένα από τα εργαλεία των Ρώσων για να φτάσει η επιρροή τους στη θερμή θάλασσα, όπως αποκαλούν το Αιγαίο, και επί Τσάρων (συνθήκη Αγίου Στεφάνου, μεγάλη Βουλγαρία) και επί Σοβιετικής Ένωσης (ελληνικός εμφύλιος πόλεμος). Επίσης υπάρχει το επίκαιρο θέμα, η ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων στο ΝΑΤΟ που δημιουργεί μια έως προκλητική πίεση για λύση του θέματος. Τα δυτικά Βαλκάνια τείνουν να γίνουν μία ομάδα περίεργων (επιεικής έκφραση) Κρατών τύπου Βοσνίας - Ερζεγοβίνης, Κοσόβου, Σκοπίων. Μικρά, προβληματικά και απολύτως ελεγχόμενα. Η αλήθεια και το δίκαιο δεν ορίζουν τις διεθνείς σχέσεις. Αυτό ισχύει χιλιάδες χρόνια τώρα και ίσως είμασταν οι πρώτοι που το περιγράψαμε τόσο καλά δια του Θουκυδίδη.

         Η Ελλάδα δεν εμφανίζεται ως παίχτης στην περιοχή. Η Ελλάδα δεν μπορεί να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα, όπως απολύτως δικαιούται, στα 12 μίλια ούτε στις ακτές της Πελοποννήσου. Πολύ περισσότερο δεν μπορεί να ορίσει ΑΟΖ. Δέχεται απειλές πολέμου και αμφισβητήσεις εδάφους από την Τουρκία τις οποίες δεν μπορεί να αντιμετωπίσει. Δεν μπορεί να λύσει το Κυπριακό πρόβλημα ούτε με εις βάρους της όρους. Η οικονομία της, αν και πολλαπλάσια των βόρειων γειτόνων της, δεν είναι ελκυστική για επενδύσεις και δεν χαρακτηρίζεται από επεκτατισμό (το ελληνικό τραπεζικό σύστημα αποσύρθηκε από τα Βαλκάνια, όπως και άλλες επενδύσεις). Αντιμετωπίζει δημογραφικό πρόβλημα και πρόβλημα μετανάστευσης και τον τελευταίο αιώνα έχουμε χάσει ελληνικούς πληθυσμούς και στην Μικρά Ασία και στην Κωνσταντινούπολη, Ανατολική Ρωμυλία, Μοναστήρι ενώ με τα χρόνια η ελληνική διασπορά απομακρύνεται φυσιολογικά. Είμαστε ένα φθίνον έθνος που χάνει ισχύ. Δεν είναι φρόνιμο να πορεύεται με δημιουργικές ασάφειες τύπου συνθήκης Πρεσπών. Ας σκεφτούμε πόσο ισχυρότερη ήταν η Σερβία των Αλβανών του Κοσόβου ή των Μουσουλμάνων της Βοσνίας. Και επειδή κάποιοι «επαγγελματίες μελλοντολόγοι» μιλούν για απογείωση της Βόρειας Ελλάδας λόγω αγωγών και λιμανιών, εγώ λέω ότι μια χαρά μπορούν να λειτουργήσουν και τα λιμάνια και οι αγωγοί· αν στραβώσουν τα πράγματα τα συμφέροντα των άλλων στα λιμάνια και στους αγωγούς δεν σημαίνει ότι θα ταυτίζονται με τα συμφέροντα της αδύναμης Ελλάδας.  Η ρήση του Κίσινγκερ ότι “the issues are much too important for the Chilean voters to be left to decide for themselves”  αλλά και του Ρούσβελτ “Somoza may be a son of a bitch, but he's our son of a bitch” είναι η σαφέστερη περιγραφή άσκησης εξωτερικής πολιτικής από μια μεγάλη δύναμη… Ο καιρός έχει γυρίσματα. Στα εθνικά θέματα δεν στηρίζεσαι ποτέ στην ευνοϊκή συγκυρία για να αφήνεις εκκρεμότητες.

Πολιτική Διαχείριση

         Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι το Μακεδονικό πρόβλημα  στην Ελλάδα δημιουργεί ένα απολύτως σεβαστό ψυχολογικό πρόβλημα τουλάχιστον σ’ αυτούς που αυτοπροσδιορίζονται ως Μακεδόνες. Για τη Μακεδονία χύθηκε αίμα. Πέντε πόλεμοι και ένα αντάρτικο από το 1904 μέχρι και το 1949. Αν συνδυαστεί με μια παραδοσιακή τοπικιστική διάθεση των Ελλήνων αλλά και με το αίσθημα της αδικίας που αισθάνονται οι βορειοελλαδίτες σε σχέση με το κέντρο, αν σκεφτεί κανείς τις συχνές εθνικές ταπεινώσεις τα χρόνια του Μνημονίου μπορεί εύκολα να εξηγήσει την έκρηξη πάνω στο θέμα. Ομολογώ ότι προσωπικά δεν το περίμενα σ’ αυτόν τον βαθμό. Πρόκειται όμως για μια πραγματική στεναχώρια. Δεν μπορώ να τους αποκαλώ Μακεδόνες. Θα μπορούσα να τους αποκαλέσω συμβιβαζόμενος ήδη πάρα πολύ και ξεπερνώντας τα αισθήματα που μου προκαλεί η εθνική μου ευαισθησία «Σλαβομακεδόνες» ή τουλάχιστον το επίθετο «Βόρεια» να τους ξεχωρίζει από μένα. Δεν ζούμε σ’ ένα κόσμο απάτριδων και εκφυλισμένων εθνικών συνειδήσεων. Χαίρομαι να τους βλέπω στη Θεσσαλονίκη να κυκλοφορούν, δεν θέλω όμως να αρχίσω να ξανασυστήνομαι στη διεθνή κοινότητα.

         Η κυβέρνηση αντί να αντιμετωπίσει τη δίκαιη αυτή στεναχώρια των Ελλήνων με κατανόηση, με μετριοπάθεια, κάνοντας αυτό που θεωρούσε η ίδια σωστό, επέλεξε αρχικά να μην ζητήσει τη συναίνεση της αντιπολίτευσης (και θα την είχε δεδομένου του διεθνούς παράγοντα), επιτίθεται χαρακτηρίζοντας εθνικιστές και φασίστες όσους διαφωνούν, εγκαινιάζει μετρό χωρίς τρένα λες και απευθύνεται σε υποανάπτυκτους, βρίζει και υποτιμά τους Μακεδόνες. Επειδή η κυβέρνηση στερείται επιχειρημάτων, τα κυβερνητικά στελέχη επενδύουν στους ακραίους χαρακτηρισμούς, στην πόλωση, στον διχασμό και μάλλον κάποιοι περιμένουν να ξεφύγουν οι αντιδράσεις για να ατονίσουν ακολούθως. Μέχρι και ανοιχτή συγκέντρωση σε γήπεδο έκανε. Η κυβέρνηση λειτουργεί ως άκρο. Γενικά δίνει χώρο σε όποιον λαϊκιστή και δημαγωγό θέλει να εκμεταλλευτεί την μεγάλη αναστάτωση.        Και αυτός είναι και ο μεγαλύτερος φόβος για την επόμενη μέρα. Η όλη δυσαρέσκεια να αποκτήσει χαρακτηριστικά κινήματος που δεν θα μπορεί να ελεχθεί και θα μας ταλαιπωρεί για καιρό.

         Η Συμφωνία των Πρεσπών δεν είναι καλή. Είναι ετεροβαρής υπέρ των Σκοπίων, ασαφής, δεν μπορούμε να προβλέψουμε σε αρκετά σημεία της πώς θα εφαρμοστεί και οπωσδήποτε δεν μπορούμε να προβλέψουμε το μέλλον. Δεν πρόκειται όμως για το τέλος του κόσμου ή για το τέλος της Ελλάδας. Η ιστορία συνεχίζεται και έχουμε όλα τα χαρακτηριστικά και όλες τις προϋποθέσεις με το μέρος μας αν το θελήσουμε.

ΓΚ

Οι φυλές των Κεντρώων

Η πλέον συνηθισμένη συζήτηση στην πολιτική κουβέντα είναι το ελληνικό Κέντρο. «Όποιος κερδίσει τους Κεντρώους ψηφοφόρους κερδίζει τις εκλογές» είναι το πιο συνηθισμένο συμπέρασμα. Ένας πολιτικός χώρος στην Ελλάδα ξεχωρίζει από τους άλλους χώρους για τις ιδέες του που αναφέρονται στο παρόν και μέλλον του τόπου αλλά και για την ιστορία του.  Είναι, λογικά, αναγκαίο οι κοινές στο περισσότερο ιδέες να ενώνουν τα στελέχη. Ο Κεντρώος στην Ελλάδα συνήθως συμπαθεί αλλά δεν ασπάζεται τις ιδέες της Αριστεράς, στο παρελθόν υπήρξε αντιμοναρχικός και τοποθετεί τον εαυτό του όχι στο Κέντρο, αλλά περισσότερο στο μέσο. Βέβαια σήμερα κανείς δεν θέλει να θυμάται ότι ο πρώτος «αντικομμουνιστικός νόμος» δημοσιεύτηκε στην «Εφημερίδα της Κυβερνήσεως» από την Κυβέρνηση Βενιζέλου στα 1929, ότι οι βασικοί αντικομμουνιστικοί νόμοι του εμφυλίου ήταν οι νόμοι των κυβερνήσεων του Κέντρου που κυβέρνησαν όλη την περίοδο του εμφυλίου πολέμου μέχρι και το 1952, ότι μόλις πήρε την εξουσία η Ένωση Κέντρου ικανοποίησε όλες τις επιθυμίες του Παλατιού μέχρι την «Υπόθεση Ασπίδα» και ότι ο Κ.Καραμανλής ήταν αυτός που απελευθέρωσε χιλιάδες πολιτικούς κρατουμένους από τη δεκαετία του 1960 ακόμα και νομιμοποίησε το ΚΚΕ στα 1974. Σήμερα Κεντρώοι δηλώνουν πολλοί…

Το μπουλούκι...

Μπουλούκι είναι η ασύντακτη ομάδα ανθρώπων ή στα τουρκικά το στρατιωτικό σώμα των ατάκτων. Επίσης μπουλούκια ήταν και οι πρόχειροι περιοδεύοντες θίασοι που κυκλοφορούσαν στην επαρχία επιζητώντας την επιδοκιμασία ή ακόμα και την αποθέωση ανάλογα με τη φιλοδοξία του συμμετέχοντος. Το μπουλούκι το δικό μας όμως δεν πήγε στην ύπαιθρο· μέχρι το Χαλάνδρι έφτασε και επιχείρησε να συντονίσει τις δυνάμεις του κράτους για να σβήσει τη φωτιά στην Αττική, μισή ώρα από το κέντρο της πρωτεύουσας. Κι επειδή κάθε θίασος έχει και τον πρωταγωνιστή του, ο Πρωθυπουργός ήταν αυτός που εμφανίστηκε στο τέλος με τις καλύτερες ατάκες.

Όλοι αυτοί οι υπουργοί, το μπουλούκι, που εμφανίστηκαν εκεί δεν είχαν καμιά δουλειά να υποδύονται τους συντονιστές ή τους συντονιζόμενους. Προφανώς και δεν έχουν καμιά ιδέα από κατάσβεση πυρκαγιάς και η δουλειά τους ήταν αλλού και σε άλλο χρόνο. Ο πολιτικός οργανώνει, στελεχώνει και παρέχει τα μέσα στους αρμόδιους. Ο πολιτικός είναι αυτός που θα νομοθετήσει για την λειτουργία και τις αρμοδιότητες μιας υπηρεσίας, θα τη στελεχώσει με τους κατάλληλους κυρίως στο κομμάτι της ηγεσίας και θα παρέχει την υποδομή ώστε η υπηρεσία να κάνει το καθήκον της με επάρκεια. Τον έλεγχο και την ευθύνη όλων την έχει ο Πρωθυπουργός. Έτσι λειτουργούν οι σύγχρονες δημοκρατίες. Δεν λειτουργούν με λαϊκότροπα εφέ ούτε με τις κάμερες της κρατικής τηλεόρασης.

Ενώ η αντιπολίτευση δεν μίλησε, ο Πρωθυπουργός στην αρχή έβλεπε αόρατους εχθρούς της χώρας και της κυβέρνησης, στη συνέχεια θεώρησε ότι αντιμετώπιζε ασύμμετρη απειλή, μετά τα έβαλε με τον ΣΚΑΙ, ύστερα η συζήτηση πήγε στα αυθαίρετα κτίσματα που οι ίδιοι νομιμοποίησαν, λες και ο κάτοχος νομιμοποιημένου αυθαιρέτου επιτρέπεται να καεί, και μετά δόθηκε συνέντευξη, για να πουν πόσο καλά τα κατάφεραν.  Πόσο θλιβερή εικόνα οι υπουργοί με τους αρχηγούς των σωμάτων να επαινούν τις προσπάθειές τους όλοι μαζί χωρίς να εξηγούν τίποτα και χωρίς να απολογούνται… Η εικόνα όμως μιας κυβέρνησης και ενός πρωθυπουργού να παίζουν θέατρο στην τηλεόραση όταν ήδη μετρούσαν νεκρούς αποτελεί από μόνη της αιτία παραίτησης. Δεν πρέπει να ξεπερνάει μια κυβέρνηση τόσο εύκολα την αποκάλυψη μιας τηλεοπτικής απάτης τέτοιου μεγέθους. Εδώ καίγονταν ζωντανοί εκατοντάδες, χάθηκαν χιλιάδες περιουσίες και το κύριο μέλημα της κυβέρνησης και του Πρωθυπουργού, ακόμα και από τη Βοσνία, ήταν η προπαγάνδα και η επικοινωνιακή διαχείριση.

Η ανάληψη της πολιτικής ευθύνης από τον Πρωθυπουργό για πάνω από 90 νεκρούς και για την καταστροφή χιλιάδων περιουσιών πρέπει να σημαίνει και την παραίτησή του. Ο Πρωθυπουργός δεν έχει παράλληλη αρμοδιότητα με κάποιον άλλο, δεν μοιράζεται την ευθύνη. Όταν η κυβέρνησή του με δική του πολιτική ευθύνη δεν μπορεί να προστατεύσει τους πολίτες της ο Πρωθυπουργός πάει στο σπίτι του. Δεν υπάρχει κάτι άλλο. Δεν πρόκειται για κάποιο ζήτημα ελάσσονος σημασίας. Η ευθιξία ή αλλιώς το φιλότιμο που θα έπρεπε να έχει ούτε υποψήφιος του επιτρέπει να είναι…

Δεν μπορώ να ξέρω τι ακριβώς έγινε λάθος επιχειρησιακά, αν και οι περιγραφές των κατοίκων αλλά και ανθρώπων με εμπειρία περιγράφουν ένα οργανωτικό χάος… Αυτό που γνωρίζω είναι ότι ο ίδιος υπουργός έχει επιλέξει σε τρία χρόνια τρεις αρχηγούς για την Πυροσβεστική και επιλέχθηκε κάποιος άσχετος πολιτικός φίλος της κυβέρνησης για την πολιτική προστασία και ότι τελικά όλοι μένουν στις θέσεις τους.

Συμφορές στην πολιτική συμβαίνουν… Μπορεί από ατυχία ή μπορεί από εγκληματικά λάθη ή αστοχίες. Ο τρόπος όμως που αντιμετωπίζει μία κυβέρνηση ένα πρόβλημα και πολύ περισσότερο μια τραγωδία, ακόμη και στο πεδίο των συμβολισμών, φανερώνει τον χαρακτήρα της, το ήθος των κυβερνόντων… και αυτό δεν αλλάζει. Θα είναι το ίδιο και στις επιτυχίες και στις αποτυχίες. Ο πολιτικά ευφυής είναι αυτός που προηγείται της εποχής του, σκέφτεται πιο μακριά από ό,τι ο λαός του, δίνει λύσεις, ανοίγει δρόμους, δημιουργεί ευκαιρίες, λύνει προβλήματα… Ο ευφυής πολιτικός σκέφτεται σοφά… Ο ηγέτης αναλαμβάνει την ευθύνη και αν τον ευνοήσει η συγκυρία μένει στην ιστορία… Ο πονηρός στα παραπολιτικά σκέφεται μόνο τον εαυτό του, πολιτεύεται μόνο για την προπαγάνδα και πάντα προσπαθεί να αποφύγει την ευθύνη… Δεν αγαπάει την ευθύνη…

ΓΚ

Μια προβληματική συμφωνία...

Εξώφυλλο του Ριζοσπάστη στα 1949

Σε ειρηνικές περιόδους οι διμερείς συμφωνίες ανάμεσα σε κράτη γίνονται στη βάση των κοινών συμφερόντων. Δεν υπογράφονται, αν δεν ικανοποιούν πλήρως και τα δύο μέρη. Πρώτον στις διεθνείς σχέσεις δεν ισχύει το ανατολίτικο παζάρι γιατί παράγονται αποτελέσματα που δεν αντιστρέφονται και γιατί όλοι ονειρεύονται τη χώρα τους μεγαλύτερη και ισχυρότερη εις βάρος των άλλων. Αυτό διδάσκει η ιστορία η οποία μάλιστα δεν σταματά να συνεχίζεται. Συνεπώς δεν υπάρχουν υποχωρήσεις εκτός αν κερδηθεί κάπου αλλού κάτι άλλο μεγαλύτερο. Διαβάζοντας την συμφωνία της Ελλάδας με το κράτος των Σκοπίων απορώ, αν αυτό ήταν το δίκιο μας, πώς αυτό το κείμενο, ούτε είκοσι σελίδες, δεν είχε υπογραφεί νωρίτερα σ’ αυτή την πορεία των 25 χρόνων. Η Ελλάδα περίπου τα δίνει όλα.

Τα Σκόπια λοιπόν θα ονομάζονται Βόρεια Μακεδονία και θα χρησιμοποιούν αυτό το όνομα παντού. Ωστόσο θα ονομάζονται Μακεδόνες/Πολίτες της Βόρειας Μακεδονίας και θα μιλούν τα μακεδονικά τους. Επειδή έχουν ακουστεί πολλά για την ιθαγένεια και για το αν αυτή αποτελεί και εθνότητα, θεωρείται αυτονόητο ότι για τους γηγενείς πολίτες που αποτελούν την πλειοψηφία ενός κράτους αυτά τα δύο συμπίπτουν. Οι Σκοπιανοί αναγνωρίζονται ως Μακεδόνες που είναι πολίτες της Βόρειας Μακεδονίας και μιλούν τα μακεδονικά. Η υποσημείωση ότι δεν έχουν σχέση με την αρχαία Μακεδονία λίγη σημασία έχει γιατί πολύ απλά, όχι μόνο δεν θα τη διαβάσει ποτέ κανείς και θα του είναι πολύ δύσκολο να διακρίνει δύο ή τρεις γειτονικές αλλά διαφορετικές Μακεδονίες αλλά και γιατί υπάρχουν δυο χιλιάδες χρόνια ιστορίας διαθέσιμα για αναθεώρηση ή για παραχάραξη. Το «Βόρεια» υπάρχει γιατί ορίζεται από το «Νότια». Με λίγα λόγια αναγνωρίστηκε και δικαιώθηκε πλήρως το εθνικό τους αφήγημα που μιλάει για Σλάβους που ανακατεύτηκαν με ντόπιους και δημιούργησαν ένα νέο σλαβικό έθνος, το μακεδονικό και που φυσικά ονειρεύεται κάποια εθνική ολοκλήρωση. Αυτονόητα η συμφωνία προβλέπει ότι οι δύο χώρες δίνουν διαφορετικό περιεχόμενο στη λέξη Μακεδονία και τα παράγωγά της… μόνο που η πραγματικότητα λέει ότι ο κόσμος και οι εντυπώσεις είναι με το ευκολότερο και το προφανές που σύμφωνα με τη συμφωνία είναι μία γεωγραφική περιοχή της Μακεδονίας, ένα κράτος με το όνομα Βόρεια Μακεδονία, ένα έθνος Μακεδόνων που μιλάει μακεδονικά… και όχι ελληνικά.

Η δέσμευση της Ελλάδας για την συμφωνία της στην πρόσκληση του ΝΑΤΟ δεν αντιστρέφεται. Οι λόγοι είναι και τεχνικοί και πολιτικοί. Σε περίπτωση εμπλοκής υπάρχει κίνδυνος προκειμένου να μπουν οι Σκοπιανοί με κάποιο τρόπο στο ΝΑΤΟ να τους βάλουν με ακόμα χειρότερους όρους για την Ελλάδα. Η υπογραφή της συμφωνίας και η πρόσκληση του ΝΑΤΟ έχουν παράξει αποτελέσματα που η Ελλάδα δεν μπορεί να αντιστρέψει. Οι σύμμαχοι δεν ενδιαφέρονται για το περιεχόμενο της όποιας συμφωνίας Σκοπίων - Ελλάδας. Όπως και να ονομάζονταν οι γείτονες δεν θα είχαν κανένα πρόβλημα αρκεί αυτό να επέτρεπε την είσοδο της χώρας στο ΝΑΤΟ. Συνεπώς τώρα που έφτασαν ένα βήμα πριν τον στόχο τους καμιά ελληνική αντίρρηση δεν μπορεί να σταματήσει τις εξελίξεις. Εδώ είναι και το μεγαλύτερο πλαίσιο της υπόθεσης. Η κυβέρνηση  και η χώρα ικανοποίησε τις επιθυμίες των ισχυρών συμμάχων της. Ας ελπίσουμε ότι πήρε κάτι χειροπιαστό κάπου αλλού… και όχι φυσικά στη ρύθμιση του δημόσιου χρέους…

Η επιχειρηματολογία και οι ανησυχίες της Ελλάδας είχαν να κάνουν με την ύπαρξη «μακεδονικής» εθνότητας η οποία στην περιοχή μας δυνητικά θα έθετε θέμα αλλαγής της κατάστασης στη βόρεια Ελλάδα και ιδιαίτερα στην περιοχή της Μακεδονίας. Γι’ αυτό και η ελληνική διπλωματία θεωρούσε τη χρήση του ονόματος από τους γείτονες ως πιθανό όχημα εδαφικών ή άλλων διεκδικήσεων. Στην πορεία ας υποθέσουμε ότι θεωρήθηκε από την ελληνική πλευρά ότι μπορεί να υπερασπίσει τα συμφέροντά της αναγνωρίζοντας την χρήση το όρου «Μακεδονία» από τους γείτονες. Η αναγνώριση όμως από την Ελλάδα «μακεδονικού» έθνους και μάλιστα «μακεδονικής γλώσσας» χωρίς  κάποιο σταθερό προσδιορισμό που να τους διαφοροποιεί από το όλο της Μακεδονίας δημιουργεί προβλήματα. Απόδειξη τα προβλήματα που δημιουργούνται με τα εμπορικά σήματα που έχουν να κάνουν με τον τόπο προέλευσης ή τη διαφήμιση προϊόντων που προέρχονται από την Μακεδονία.

Η ταπείνωση, η στεναχώρια και η αναστάτωση των Μακεδόνων είναι μεγάλη. Και εδώ υπάρχει ορατός κίνδυνος να ξεφύγουν από τον έλεγχο οι αντιδράσεις της μάζας ή ακόμη και να εμφανιστούν κινήσεις οι οποίες εκμεταλλευόμενες τα ειλικρινή αισθήματα του κόσμου και την έλλειψη ψυχραιμίας να δημιουργήσουν περισσότερα προβλήματα απ’ όσα έχουμε να αντιμετωπίσουμε. Η συμφωνία είναι κακή. Δεν οφελεί τα ελληνικά συμφέροντα αλλά σε καμιά περίπτωση δεν ήρθε το «τέλος του κόσμου». Η ιστορία συνεχίζεται και αν το θελήσουμε θα είναι με το μέρος μας. 

Ο ηγέτης του ΚΚΕ Ζαχαριάδης
με τους Σλάβους συμμάχους του. 

ΥΓ. Η συμφωνία υπογράφηκε στο ίδιο χωριό, τους Ψαράδες στις Πρέσπες, που το ΚΚΕ αποφάσισε στα 1949 για μια αυτόνομη Μακεδονία· από εκεί και οι φωτογραφίες. Ο πρωθυπουργός είναι φανερό ότι δεν ξέρει ιστορία αλλά ο υπουργός των εξωτερικών ξέρει. Στους διαδρόμους του ΚΚΕ μεγάλωσε.

ΓΚ

Η μακροβιότερη μνημονιακή κυβέρνηση....

Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ  έκλεισε πάνω από 3 χρόνια στην εξουσία. Ο Αλέξης Τσίπρας είναι ο μακροβιότερος μνημονιακός πρωθυπουργός. Η μνημονιακή εποχή δεν μπορεί να θεωρηθεί ομαλή πολιτικά. Η εναλλαγή των κυβερνήσεων στην εξουσία συχνή και η ευθύνη στα λόγια και στα έργα των πολιτικών που διεκδικούσαν την εξουσία πολλαπλάσια σε σύγκριση με τα προηγούμενα χρόνια. Ο ΣΥΡΙΖΑ και ο αρχηγός του κατέλαβαν την εξουσία λέγοντας ψέματα στον ελληνικό λαό. Δεν μπορεί κανείς να θυμηθεί ούτε μία αλήθεια να ειπώθηκε κάποια στιγμή από τον αρχηγό του ΣΥΡΙΖΑ και από τα στελέχη του κόμματος. Το χειρότερο όμως είναι η ποιότητα του λόγου, το ύφος των πολιτικών προσώπων, το τι εκπέμπουν και πώς «εκπαιδεύουν» τον ελληνικό λαό.

Ρεαλιστικά για τη Ευρώπη...

Το έθνος να λυπάστε αν φοράει ρούχο που δεν το ύφανε.

Ψωμί αν τρώει, αλλά όχι απ' τη σοδειά του.

Κρασί αν πίνει, αλλά όχι από το πατητήρι του.

Χαλίλ Γκιμπράν, Λιβανοαμερικανός ποιητής & φιλόσοφος

Είναι γνωστή η τάση των Ελλήνων να ρίχνουμε το φταίξιμο για τις συμφορές μας στους ξένους. Επίσης είναι φανερή η δυσκολία κατανόησης των διεθνών σχέσεων. Καταλαβαίνουμε τον κόσμο με όρους δικαίου και άδικου. Όπως περίπου διεκδικούμε το δίκιο μας στο χωριό μας για το χωράφι μας, έτσι κάπως ο λαός μας το αναζητά και στο διεθνές περιβάλλον. Γι’ αυτό και αντί να χρησιμοποιούμε τον όρο «εθνικά συμφέροντα», ακούγεται η φράση «εθνικά θέματα» ή «δίκαια». Κάπως έτσι αντιλαμβανόμαστε και την σχέση μας με την Ευρώπη και ιδιαίτερα με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι υπεραπλουστεύσεις γίνονται η κυρίαρχη λαϊκή εντύπωση.

Κρείττον του λαλείν το σιγάν...

Στο όνομα του συμβιβασμού με τα Σκόπια έχουν ακουστεί διάφορα. Η αλήθεια είναι ότι τα μεγάλα προβλήματα αποκαλύπτουν τις δυνατότητες της ηγεσίας. Κάθε ηγεσία δοκιμάζεται και αποκαλύπτεται στα δύσκολα. Είναι η στιγμή που ο πρωθυπουργός, ο υπουργός, ο δήμαρχος, ο ιεράρχης αλλά και ο δημοσιογράφος και όποιος έχει δημόσιο λόγο καλούνται να δείξουν τη σοφία τους, την ικανότητἀ τους, το πατριωτισμό τους.

Αυτό που έχουμε συνηθίσει να αποκαλούμε οικονομική κρίση αποκάλυψε το έλλειμα ηγεσίας στον τόπο. Ζούμε, δεν γίνεται διαφορετικά, στην εποχή της πληροφορίας, των δηλώσεων. Ο καθένας που βρίσκεται μπροστά σε ένα μικρόφωνο ή κάμερα θεωρεί ως υποχρεωτική συνθήκη να μιλάει, να τοποθετείται συνεχώς, βιαστικά και πρόχειρα, χωρίς προηγούμενη προετοιμασία, μελέτη των θεμάτων και τελικά χωρίς σύνεση. Οι πρόχειρες τοποθετήσεις πάνω σε θέματα συχνά διαμορφώνουν και πολιτικό αποτέλεσμα. Αν ο ομιλών δεν διαθέτει και την κατάλληλη παιδεία τότε το αποτέλεσμα είναι τραγελαφικό.

Το συλλαλητήριο

Καλό είναι, όταν κάποιος σχολιάζει ένα γεγονός όπως το συλλαλητήριο της Θεσσαλονίκης να είναι αυτόπτης μάρτυρας και προφανώς αντικειμενικός. Να είναι εκεί, να παρατηρεί, να γνωρίζει πρόσωπα και καταστάσεις, να αναγνωρίζει την αλήθεια και να έχει το θάρρος να την πει πέρα από προσωπικές απόψεις… Όταν ο κόσμος σου δεν ξεπερνά μερικές συνοικίες της Αθήνας δεν μπορείς να γνωρίζεις σε λίγα λεπτά τι συμβαίνει 500χμ. μακριά, στη Θεσσαλονίκη, όσο και να βοηθάει η τεχνολογία.

         Το συλλαλητήριο οργανώθηκε από κάποιους που δεν τους λες κράχτες. Οι ομιλητές δεν αποτελούσαν πρόσωπα της δημοσιότητας· εξαιρείται φυσικά ο στρατηγός Φράγκος Φραγκούλης που όμως και αυτός δεν θα μπορούσε να μαζέψει τόσο κόσμο. Στην αρχή υποτιμήθηκε, αφού όλοι σχολίαζαν ότι δεν θα έχει επιτυχία. Μετά, όταν έδειχνε ότι σοβαρεύει η υπόθεση, πολεμήθηκε από όλα τα ΜΜΕ με συνεχείς απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς. Η μόνη προβολή που υπήρχε ήταν από το facebook και ίσως από κάποιους ραδιοφωνικούς παραγωγούς της Θεσσαλονίκης. Οι μετακίνηση από άλλες πόλεις έγινε με έξοδα των συμμετεχόντων συνεπώς η εκδήλωση θεωρείται αυθόρμητη και η επιτυχία της οφείλεται και στο θέμα και στην αιτία.

περί του συμβιβασμού με τα Σκόπια...

Μια αφρικάνικη παροιμία συμβουλεύει «όταν δεν ξέρεις πού πας, κοίτα από πού έρχεσαι». Κάπως έτσι ξεκινούν οι σκέψεις για το Σκοπιανό. Η Μακεδονία, ο τόπος και η κληρονομιά του, πάντοτε αποτελούσε καλή προίκα σε όποιον την κατείχε. Ιδιαίτερα στον 20^ο αιώνα έγιναν πέντε πόλεμοι για τη Μακεδονία ή και για τη Μακεδονία. Στον Α’ Βαλκανικό πόλεμο (1912) πολεμήσαμε τους Τούρκους, στον Β΄ Βαλκανικό πόλεμο (1913) πολεμήσαμε τους Βούλγαρους, η μάχη μάλιστα Κιλκίς – Λαχανά είναι η φονικότερη που έχει δώσει ο ελληνικός στρατός, στον Α΄ παγκόσμιο πόλεμο συγκρουστήκαμε πάλι με τους Βούλγαρους, στον Β’ παγκόσμιο πόλεμο η Βουλγαρία κατείχε την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και τελευταίος ο ελληνικός εμφύλιος πόλεμος (1943-49) με ξεκάθαρη τη θέση του ΚΚΕ να προχωρήσει σε ανεξαρτησία της Μακεδονίας σε περίπτωση που επικρατούσε. Δεν βάζω, για λόγους συντομίας, επαναστάσεις, αντάρτικο, δράση κατασκόπων, κ.ά. Είναι ξεκάθαρο, λοιπόν, ότι, όταν χύνεται τόσο αίμα σε μια υπόθεση, αργότερα, όταν στραβώσουν τα πράγματα, σου ανεβαίνει και στο κεφάλι.