2 Αυγ 2018

Το μπουλούκι...

Μπουλούκι είναι η ασύντακτη ομάδα ανθρώπων ή στα τουρκικά το στρατιωτικό σώμα των ατάκτων. Επίσης μπουλούκια ήταν και οι πρόχειροι περιοδεύοντες θίασοι που κυκλοφορούσαν στην επαρχία επιζητώντας την επιδοκιμασία ή ακόμα και την αποθέωση ανάλογα με τη φιλοδοξία του συμμετέχοντος. Το μπουλούκι το δικό μας όμως δεν πήγε στην ύπαιθρο· μέχρι το Χαλάνδρι έφτασε και επιχείρησε να συντονίσει τις δυνάμεις του κράτους για να σβήσει τη φωτιά στην Αττική, μισή ώρα από το κέντρο της πρωτεύουσας. Κι επειδή κάθε θίασος έχει και τον πρωταγωνιστή του, ο Πρωθυπουργός ήταν αυτός που εμφανίστηκε στο τέλος με τις καλύτερες ατάκες.
Όλοι αυτοί οι υπουργοί, το μπουλούκι, που εμφανίστηκαν εκεί δεν είχαν καμιά δουλειά να υποδύονται τους συντονιστές ή τους συντονιζόμενους. Προφανώς και δεν έχουν καμιά ιδέα από κατάσβεση πυρκαγιάς και η δουλειά τους ήταν αλλού και σε άλλο χρόνο. Ο πολιτικός οργανώνει, στελεχώνει και παρέχει τα μέσα στους αρμόδιους. Ο πολιτικός είναι αυτός που θα νομοθετήσει για την λειτουργία και τις αρμοδιότητες μιας υπηρεσίας, θα τη στελεχώσει με τους κατάλληλους κυρίως στο κομμάτι της ηγεσίας και θα παρέχει την υποδομή ώστε η υπηρεσία να κάνει το καθήκον της με επάρκεια. Τον έλεγχο και την ευθύνη όλων την έχει ο Πρωθυπουργός. Έτσι λειτουργούν οι σύγχρονες δημοκρατίες. Δεν λειτουργούν με λαϊκότροπα εφέ ούτε με τις κάμερες της κρατικής τηλεόρασης.
Ενώ η αντιπολίτευση δεν μίλησε, ο Πρωθυπουργός στην αρχή έβλεπε αόρατους εχθρούς της χώρας και της κυβέρνησης, στη συνέχεια θεώρησε ότι αντιμετώπιζε ασύμμετρη απειλή, μετά τα έβαλε με τον ΣΚΑΙ, ύστερα η συζήτηση πήγε στα αυθαίρετα κτίσματα που οι ίδιοι νομιμοποίησαν, λες και ο κάτοχος νομιμοποιημένου αυθαιρέτου επιτρέπεται να καεί, και μετά δόθηκε συνέντευξη, για να πουν πόσο καλά τα κατάφεραν.  Πόσο θλιβερή εικόνα οι υπουργοί με τους αρχηγούς των σωμάτων να επαινούν τις προσπάθειές τους όλοι μαζί χωρίς να εξηγούν τίποτα και χωρίς να απολογούνται… Η εικόνα όμως μιας κυβέρνησης και ενός πρωθυπουργού να παίζουν θέατρο στην τηλεόραση όταν ήδη μετρούσαν νεκρούς αποτελεί από μόνη της αιτία παραίτησης. Δεν πρέπει να ξεπερνάει μια κυβέρνηση τόσο εύκολα την αποκάλυψη μιας τηλεοπτικής απάτης τέτοιου μεγέθους. Εδώ καίγονταν ζωντανοί εκατοντάδες, χάθηκαν χιλιάδες περιουσίες και το κύριο μέλημα της κυβέρνησης και του Πρωθυπουργού, ακόμα και από τη Βοσνία, ήταν η προπαγάνδα και η επικοινωνιακή διαχείριση.
Η ανάληψη της πολιτικής ευθύνης από τον Πρωθυπουργό για πάνω από 90 νεκρούς και για την καταστροφή χιλιάδων περιουσιών πρέπει να σημαίνει και την παραίτησή του. Ο Πρωθυπουργός δεν έχει παράλληλη αρμοδιότητα με κάποιον άλλο, δεν μοιράζεται την ευθύνη. Όταν η κυβέρνησή του με δική του πολιτική ευθύνη δεν μπορεί να προστατεύσει τους πολίτες της ο Πρωθυπουργός πάει στο σπίτι του. Δεν υπάρχει κάτι άλλο. Δεν πρόκειται για κάποιο ζήτημα ελάσσονος σημασίας. Η ευθιξία ή αλλιώς το φιλότιμο που θα έπρεπε να έχει ούτε υποψήφιος του επιτρέπει να είναι…
Δεν μπορώ να ξέρω τι ακριβώς έγινε λάθος επιχειρησιακά, αν και οι περιγραφές των κατοίκων αλλά και ανθρώπων με εμπειρία περιγράφουν ένα οργανωτικό χάος… Αυτό που γνωρίζω είναι ότι ο ίδιος υπουργός έχει επιλέξει σε τρία χρόνια τρεις αρχηγούς για την Πυροσβεστική και επιλέχθηκε κάποιος άσχετος πολιτικός φίλος της κυβέρνησης για την πολιτική προστασία και ότι τελικά όλοι μένουν στις θέσεις τους.
Συμφορές στην πολιτική συμβαίνουν… Μπορεί από ατυχία ή μπορεί από εγκληματικά λάθη ή αστοχίες. Ο τρόπος όμως που αντιμετωπίζει μία κυβέρνηση ένα πρόβλημα και πολύ περισσότερο μια τραγωδία, ακόμη και στο πεδίο των συμβολισμών, φανερώνει τον χαρακτήρα της, το ήθος των κυβερνόντων… και αυτό δεν αλλάζει. Θα είναι το ίδιο και στις επιτυχίες και στις αποτυχίες. Ο πολιτικά ευφυής είναι αυτός που προηγείται της εποχής του, σκέφτεται πιο μακριά από ό,τι ο λαός του, δίνει λύσεις, ανοίγει δρόμους, δημιουργεί ευκαιρίες, λύνει προβλήματα… Ο ευφυής πολιτικός σκέφτεται σοφά… Ο ηγέτης αναλαμβάνει την ευθύνη και αν τον ευνοήσει η συγκυρία μένει στην ιστορία… Ο πονηρός στα παραπολιτικά σκέφεται μόνο τον εαυτό του, πολιτεύεται μόνο για την προπαγάνδα και πάντα προσπαθεί να αποφύγει την ευθύνη… Δεν αγαπάει την ευθύνη…

ΓΚ

12 Ιουλ 2018

Μια προβληματική συμφωνία...

Εξώφυλλο του Ριζοσπάστη στα 1949
Σε ειρηνικές περιόδους οι διμερείς συμφωνίες ανάμεσα σε κράτη γίνονται στη βάση των κοινών συμφερόντων. Δεν υπογράφονται, αν δεν ικανοποιούν πλήρως και τα δύο μέρη. Πρώτον στις διεθνείς σχέσεις δεν ισχύει το ανατολίτικο παζάρι γιατί παράγονται αποτελέσματα που δεν αντιστρέφονται και γιατί όλοι ονειρεύονται τη χώρα τους μεγαλύτερη και ισχυρότερη εις βάρος των άλλων. Αυτό διδάσκει η ιστορία η οποία μάλιστα δεν σταματά να συνεχίζεται. Συνεπώς δεν υπάρχουν υποχωρήσεις εκτός αν κερδηθεί κάπου αλλού κάτι άλλο μεγαλύτερο. Διαβάζοντας την συμφωνία της Ελλάδας με το κράτος των Σκοπίων απορώ, αν αυτό ήταν το δίκιο μας, πώς αυτό το κείμενο, ούτε είκοσι σελίδες, δεν είχε υπογραφεί νωρίτερα σ’ αυτή την πορεία των 25 χρόνων. Η Ελλάδα περίπου τα δίνει όλα.
Τα Σκόπια λοιπόν θα ονομάζονται Βόρεια Μακεδονία και θα χρησιμοποιούν αυτό το όνομα παντού. Ωστόσο θα ονομάζονται Μακεδόνες/Πολίτες της Βόρειας Μακεδονίας και θα μιλούν τα μακεδονικά τους. Επειδή έχουν ακουστεί πολλά για την ιθαγένεια και για το αν αυτή αποτελεί και εθνότητα, θεωρείται αυτονόητο ότι για τους γηγενείς πολίτες που αποτελούν την πλειοψηφία ενός κράτους αυτά τα δύο συμπίπτουν. Οι Σκοπιανοί αναγνωρίζονται ως Μακεδόνες που είναι πολίτες της Βόρειας Μακεδονίας και μιλούν τα μακεδονικά. Η υποσημείωση ότι δεν έχουν σχέση με την αρχαία Μακεδονία λίγη σημασία έχει γιατί πολύ απλά, όχι μόνο δεν θα τη διαβάσει ποτέ κανείς και θα του είναι πολύ δύσκολο να διακρίνει δύο ή τρεις γειτονικές αλλά διαφορετικές Μακεδονίες αλλά και γιατί υπάρχουν δυο χιλιάδες χρόνια ιστορίας διαθέσιμα για αναθεώρηση ή για παραχάραξη. Το «Βόρεια» υπάρχει γιατί ορίζεται από το «Νότια». Με λίγα λόγια αναγνωρίστηκε και δικαιώθηκε πλήρως το εθνικό τους αφήγημα που μιλάει για Σλάβους που ανακατεύτηκαν με ντόπιους και δημιούργησαν ένα νέο σλαβικό έθνος, το μακεδονικό και που φυσικά ονειρεύεται κάποια εθνική ολοκλήρωση. Αυτονόητα η συμφωνία προβλέπει ότι οι δύο χώρες δίνουν διαφορετικό περιεχόμενο στη λέξη Μακεδονία και τα παράγωγά της… μόνο που η πραγματικότητα λέει ότι ο κόσμος και οι εντυπώσεις είναι με το ευκολότερο και το προφανές που σύμφωνα με τη συμφωνία είναι μία γεωγραφική περιοχή της Μακεδονίας, ένα κράτος με το όνομα Βόρεια Μακεδονία, ένα έθνος Μακεδόνων που μιλάει μακεδονικά… και όχι ελληνικά.
Η δέσμευση της Ελλάδας για την συμφωνία της στην πρόσκληση του ΝΑΤΟ δεν αντιστρέφεται. Οι λόγοι είναι και τεχνικοί και πολιτικοί. Σε περίπτωση εμπλοκής υπάρχει κίνδυνος προκειμένου να μπουν οι Σκοπιανοί με κάποιο τρόπο στο ΝΑΤΟ να τους βάλουν με ακόμα χειρότερους όρους για την Ελλάδα. Η υπογραφή της συμφωνίας και η πρόσκληση του ΝΑΤΟ έχουν παράξει αποτελέσματα που η Ελλάδα δεν μπορεί να αντιστρέψει. Οι σύμμαχοι δεν ενδιαφέρονται για το περιεχόμενο της όποιας συμφωνίας Σκοπίων - Ελλάδας. Όπως και να ονομάζονταν οι γείτονες δεν θα είχαν κανένα πρόβλημα αρκεί αυτό να επέτρεπε την είσοδο της χώρας στο ΝΑΤΟ. Συνεπώς τώρα που έφτασαν ένα βήμα πριν τον στόχο τους καμιά ελληνική αντίρρηση δεν μπορεί να σταματήσει τις εξελίξεις. Εδώ είναι και το μεγαλύτερο πλαίσιο της υπόθεσης. Η κυβέρνηση  και η χώρα ικανοποίησε τις επιθυμίες των ισχυρών συμμάχων της. Ας ελπίσουμε ότι πήρε κάτι χειροπιαστό κάπου αλλού… και όχι φυσικά στη ρύθμιση του δημόσιου χρέους…
Η επιχειρηματολογία και οι ανησυχίες της Ελλάδας είχαν να κάνουν με την ύπαρξη «μακεδονικής» εθνότητας η οποία στην περιοχή μας δυνητικά θα έθετε θέμα αλλαγής της κατάστασης στη βόρεια Ελλάδα και ιδιαίτερα στην περιοχή της Μακεδονίας. Γι’ αυτό και η ελληνική διπλωματία θεωρούσε τη χρήση του ονόματος από τους γείτονες ως πιθανό όχημα εδαφικών ή άλλων διεκδικήσεων. Στην πορεία ας υποθέσουμε ότι θεωρήθηκε από την ελληνική πλευρά ότι μπορεί να υπερασπίσει τα συμφέροντά της αναγνωρίζοντας την χρήση το όρου «Μακεδονία» από τους γείτονες. Η αναγνώριση όμως από την Ελλάδα «μακεδονικού» έθνους και μάλιστα «μακεδονικής γλώσσας» χωρίς  κάποιο σταθερό προσδιορισμό που να τους διαφοροποιεί από το όλο της Μακεδονίας δημιουργεί προβλήματα. Απόδειξη τα προβλήματα που δημιουργούνται με τα εμπορικά σήματα που έχουν να κάνουν με τον τόπο προέλευσης ή τη διαφήμιση προϊόντων που προέρχονται από την Μακεδονία.
Η ταπείνωση, η στεναχώρια και η αναστάτωση των Μακεδόνων είναι μεγάλη. Και εδώ υπάρχει ορατός κίνδυνος να ξεφύγουν από τον έλεγχο οι αντιδράσεις της μάζας ή ακόμη και να εμφανιστούν κινήσεις οι οποίες εκμεταλλευόμενες τα ειλικρινή αισθήματα του κόσμου και την έλλειψη ψυχραιμίας να δημιουργήσουν περισσότερα προβλήματα απ’ όσα έχουμε να αντιμετωπίσουμε. Η συμφωνία είναι κακή. Δεν οφελεί τα ελληνικά συμφέροντα αλλά σε καμιά περίπτωση δεν ήρθε το «τέλος του κόσμου». Η ιστορία συνεχίζεται και αν το θελήσουμε θα είναι με το μέρος μας. 


Ο ηγέτης του ΚΚΕ Ζαχαριάδης
με τους Σλάβους συμμάχους του. 
ΥΓ. Η συμφωνία υπογράφηκε στο ίδιο χωριό, τους Ψαράδες στις Πρέσπες, που το ΚΚΕ αποφάσισε στα 1949 για μια αυτόνομη Μακεδονία· από εκεί και οι φωτογραφίες. Ο πρωθυπουργός είναι φανερό ότι δεν ξέρει ιστορία αλλά ο υπουργός των εξωτερικών ξέρει. Στους διαδρόμους του ΚΚΕ μεγάλωσε.


ΓΚ

7 Απρ 2018

Αναστάσεως ημέρα, Χριστός Ανέστη, Οι Μαΐστορες της Ψαλτικής Τέχνης

Λαμπρυνθώμεν τη Πανήγυρει..., του Φώτη Κόντογλου


Γιατί σήμερα ο ήλιος φεγγοβολά πιο πολύ και πιο γλυκά, και το φως του το νοιώθουμε να μπαίνη μέσα στη καρδιά μας και να μας πλημμυρίζη από αγαλλίαση; Γιατί μαζί με τον ήλιο ανέτειλε ο Ήλιος που φωτίζει τον ήλιο, ο Ήλιος της Δικαιοσύνης, ο Χριστός. Και βγήκε μέσα από το σκοτεινό μνήμα, που έγινε, όπως λέγει ο υμνωδός, εμορφώτερο από τον Παράδεισο κι’ από παλάτι βασιλικό. Απ’ αυτόν τον τάφο ανάβρυσε νερομάνα της ζωής, κ’ ήπιε ο απελπισμένος άνθρωπος που τον κατάτρωγε το σαράκι της φθοράς και του θανάτου και ντύθηκε στολή αφθαρσίας. 
Πώς να μη λάμπει ο πρωινός αγέρας σαν κρούσταλλο; Πώς να μη χαίρουνται όλα τα κτίσματα, αφού ελευθερώθηκαν από τη σκλαβιά του φόβου και του θανάτου; Η λαμπροφόρος Ανάστασις τα γεμίζει όλα από χαρά. Άνοιξη φυσική κι’ άνοιξη πνευματική! Ύστερ’ από την αγωνία, το καλοκαίρι. Ύστερα από την αγωνία, η χαρά. Ο Καταπληγωμένος Χριστός, ο καταβασανισμένος μάς κράζει: «Χαίρετε!»
Ναι, χαιρόμαστε Χριστέ, μαζί σου, όπως υποφέραμε και κλάψαμε μαζί σου. Δεν υπάρχει αληθινή χαρά δίχως πόνο. Το άνθος της έχει τη ρίζα του στον πόνο κι’ είναι ποτισμένο με δάκρυα. Αυτό είναι το λεγόμενον «χαροποιόν πένθος» ή «χαρμολύπην». Μακάριος όποιος την αξιώθηκε.
Κανένα άλλο έθνος της Οικουμένης δεν νοιώθει τόσο βαθειά την Ανάσταση, όπως εμείς οι Έλληνες, γιατί η μάνα μας η Ελλάδα είναι πονεμένη σαν την Παναγία και βασανισμένη σα τον Χριστό, και γιατί ανασταίνεται δοξασμένη σαν κ’ Εκείνον και ντροπάζονται οι εχθροί της. Κάθε φορά την προδίνουνε με δολερό φίλημα, τη δέρνουνε, την βρίζουνε, την τυραννάνε, την εμπαίζουνε, βάζοντας στην πολύπαθη κεφαλή της τον αγκάθινο στέφανο και δίνοντας στο χέρι της, αντί για σκήπτρο, ένα καλάμι, την ποτίζουνε χολή, την καρφώνουνε στον σταυρό, τη θάβουνε. Μα κείνη ανασταίνεται ολοζώντανη κι’ αθάνατη, κι’ αντί γρηά καταπληγωμένη, φανερώνεται στον κόσμο κοπέλλα δροσερώτατη, που λαμποκοπά από μιαν αμάραντη κι’ ακατάλυτη νεότητα.
Ο Χριστός διάλεξε τη φυλή μας για να κηρυχθή με τη γλώσσα της το Ευαγγέλιό του στην οικουμένη, κ’ η φυλή μας έγινε ένα με τον Χριστό, στα πάθη του και στη δοξασμένη Ανάστασή του.
Κατά τη σημερινή πανευφρόσυνη μέρα, στην Ελλάδα δεν βγαίνει από την ανατολή ο ήλιος για να τη φωτίση, μα ο ίδιος ο Χριστός, «φώταυγος αρρήτου φάους». Όποιος δεν το νοιώθει αυτό δεν είναι Έλληνας, αφού δεν θέλει το φως. Και το φως είναι ο Χριστός, που είπε ο ίδιος με εξουσία «Εγώ είναι το φως του κόσμου. Όποιος με ακολουθήση, δεν θα περπατήση στο σκοτάδι, αλλά θα έχει το φως της ζωής».

Φώτης Κόντογλου
Ανέστη Χριστός

εκδ. Αρμός

6 Απρ 2018

Η εικονογραφία της Αναστάσεως στην ορθόδοξη αγιογραφία, του Φώτη Κόντογλου

Η Ανάσταση του Χριστού είναι το πιο μεγάλο θαύμα, που μ’ αυτό σφράγισε ο Κύριος το έργο της σωτηρίας που ήρθε να κάνη στον κόσμο. Απάνω στην Ανάσταση στηρίζεται ακλόνητα η θρησκεία μας: «Ει δε Χριστός ουκ εγήγερται», λέγει ο Απόστολος Παύλος, «κενόν άρα το κήρυγμα ημών, κενή δε και η πίστις υμών». «Αν ο Χριστός δεν αναστήθηκε, τότε το κήρυγμά μας γι’ αυτόν είναι κούφιο, ψεύτικο και η δική σας πίστη είναι ψεύτικη». Φαντάσου λοιπόν τι λογής Χριστιανοί είναι κάποιοι που λένε πως πιστεύουνε στο Χριστό αλλά όχι στην Ανάστασή του!

5 Απρ 2018

Σήμερον κρεμάται...

Τα χειμωνιάτικα βράδυα κουρνιάζαμε τα τέσσερα αδέρφια γύρω από το μαγκάλι. Το δωματιάκι ήτανε μικρό και φωτιζότανε από το καντήλι. Τα κονίσματα ήτανε πολλά, δυο σειρές. Θυμάμαι μαζί με τ’ άλλα μιαν Άγια Παρασκευή που βάσταγεν απ’ τα μαλλιά ένα διαολάκι τη σκουρδούλα έναν Άγιο Στελιανό που βάσταγε ένα φασκιωμένο μωρό. Η νενέ μας είχε σ’ ένα πιάτο κάστανα και μας τάφηνε στη χόβολη και στο μεταξύ μας έλεγε ιστορίες. «Μια φορά λοιπόν όταν ήμουνα μικρή (εσύ Νίκο μην τσιμπάς την αδερφή σου γιατί θα σου δώσω μια στο χέρι με τη μασιά να σε κουλάνω) τι ήλεγα λοιπόν; Α, όταν ήμουνα μικρή μια μεγάλη Πέφτη το βράδυ ηπήγαμε ν’ ακούσωμε τα δώδεκα Ευαγγέλια. Στη μέση τση εκκλησιάς είχανε στημένο τον Σταυρό χωρίς το σώμα του Χριστού καρφωμένο απάνω σ’ αυτόν. Κάτω από τα γράμματα του σταυρού είχανε περασμένο ένα στεφάνι από αγκάθια. Τρία κεριά ήτανε αναμμένα απάνω στο σταυρό.
     Όταν είπανε τα έξη Ευαγγέλια και ήρθε η ώρα να σταυρώσουνε το Χριστό, βγήκανε από το ιερό ένας γέροντας παπάς και άλλοι παπάδες καθώς και ο διάκος. Ήτανε ούλοι ντυμένοι με μαύρα άμφια ηφοράγανε τα ιερά τους. Ο γέροντας παπάς ηβάσταγε στην αγκαλιά του με στοργή το σώμα του Χριστού, τυλιγμένο σε κάτασπρο σεντόνι. Διάσκισε το πλήθος αυτός και οι άλλοι παπάδες και πήγε και στάθηκε ομπρός από τον στημένο Σταυρό για να κρεμάση το σώμα του Χριστού σ’ αυτόν. Ξετυλίγει το σεντόνι με προσοχή και το δίνει του διάκου. Σηκώνει το σώμα για να το κρεμάση με βίδες στο Σταυρό και για να γίνει πιο αληθινή η Σταύρωση ηβάσταγε στο χέρι του ένα σφυράκι τάχατες για να καρφώση το Χριστό.
     Κι άρχισε να ψέλνη:

     Σήμερον κρεμάται επί ξύλου ο εν ύδασι την γην κρεμάσας
     Στέφανον εξ ακανθών περιτίθεται, ο των αγγέλων βασιλεύς

και την ίδιαν ώρα χτυπάει τση βίδες του Σταυρού με το σφυράκι και ο φριχτός ήχος των ήλων απλώνεται στους θόλους της εκκλησιάς, αντηχεί, διπλασιάζεται, τριπλασιάζεται τρεμουλιαστά και γεμίζει με φρίκη τις ψυχές των Χριστιανών. Οι γυναίκες κλαίνε με αναφυλλητά, άλλες αναστενάζουνε κατάκαρδα: αχ, αχ, Χριστέ μου, τώρα φαρμακώνεται η μανούλα σου.
     Ο γέροντας παπάς εξακολουθεί να ψέλνη κομπιάζοντας:

          ψευδή πορφύραν περιβάλλεται
          ο περιβάλλων τον ουρανόν εν νεφέλαις
          Ράπισμα κατεδέξατο ο εν Ιορδάνη
          ελευθερώσας τον Αδάμ
          Λόγχη εκεντήθη ο υιός της Παρθένου
          Σινδόνι καθαρά περιβάλλεται
          ο περιβαλών την γην εν νεφέλαις.

     Πάλι ο παπάς χτυπάει τα καρφιά σαν να λογχίζει τις καρδιές όλων. Τότες μια από τση γυναίκες δεν ηβάσταξε πια και φώναξε του παπά με αναφυλλητά: Αμάν Πάτερ Αγαθάγγελε Νισάφι δεν νταγιαντάμε πια. (Φτάνει, δεν αντέχομε πια). 


Ν. Kαρτσωνάκης-Nάκης 
Θυμάμαι τη Σμύρνη, Tο Eλληνικό Bιβλίο, 1972 

2 Απρ 2018

Η μακροβιότερη μνημονιακή κυβέρνηση....

Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ  έκλεισε πάνω από 3 χρόνια στην εξουσία. Ο Αλέξης Τσίπρας είναι ο μακροβιότερος μνημονιακός πρωθυπουργός. Η μνημονιακή εποχή δεν μπορεί να θεωρηθεί ομαλή πολιτικά. Η εναλλαγή των κυβερνήσεων στην εξουσία συχνή και η ευθύνη στα λόγια και στα έργα των πολιτικών που διεκδικούσαν την εξουσία πολλαπλάσια σε σύγκριση με τα προηγούμενα χρόνια. Ο ΣΥΡΙΖΑ και ο αρχηγός του κατέλαβαν την εξουσία λέγοντας ψέματα στον ελληνικό λαό. Δεν μπορεί κανείς να θυμηθεί ούτε μία αλήθεια να ειπώθηκε κάποια στιγμή από τον αρχηγό του ΣΥΡΙΖΑ και από τα στελέχη του κόμματος. Το χειρότερο όμως είναι η ποιότητα του λόγου, το ύφος των πολιτικών προσώπων, το τι εκπέμπουν και πώς «εκπαιδεύουν» τον ελληνικό λαό.

20 Μαρ 2018

Ο Χριστιανισμός και η σημερινή κοινωνία, του Γιώργου Θεοτοκά

Ακούει κανείς πολύ συχνά, στη σημερινή Αθήνα, πικρές συζητήσεις που έχουν ως θέμα τη διαφθορά της κοινωνίας μας. Το πιο αξιοσημείωτο είναι ότι εκδηλώνεται συνήθως, γύρω στο ζήτημα αυτό, μια σπάνια ομοφωνία. Κανείς δεν φαίνεται να αμφισβητεί κατ᾽αρχήν το γεγονός ότι οι κοινωνικές μας τάξεις και οι θεσμοί μας παρουσίασαν, τις τελευταίες δεκαετίες, συμπτώματα ψυχικής διαφθοράς, ολοένα και περισσότερο αισθητά. Αυτό ισχύει εξ ίσου για το δημόσιο βίο μας και για την κρατική μας οργάνωση, για τον τρόπο σταδιοδρομίας και κοινωνικής προβολής των ατόμων, για τις οικονομικές συναλλαγές, για την οικογενειακή ζωή, για τις ερωτικές σχέσεις.

19 Μαρ 2018

Ορθοδοξία - Ελληνισμός

Η Ορθοδοξία, όπως παρουσιάζεται στα μάτια του ελληνικού λαού, είναι θρησκεία εθνική, συνυφασμένη αξεδιάλυτα με τα ήθη του και τον ομαδικό του χαρακτήρα, με το κλίμα και με το άρωμα του τόπου, με τα τοπία του, με την οικογενειακή του ζωή και με τα γυρίσματα των εποχών της χρονιάς. Η οργάνωσή της είναι δημοκρατική, η γλώσσα της θερμή, η ηθική της ανθρώπινη, ταιριαγμένη με την ελληνική νοοτροπία, τα σύμβολά της οικεία και αναντικατάστατα στη λαϊκή συνείδηση. Οι μεγάλες εορτές της, ο Ευαγγελισμός, το Πάσχα, ο Δεκαπενταύγουστος, τα Χριστούγεννα και τα Δωδεκάμερα και άλλες, είναι κάθε χρόνο οι μεγάλες μέρες της Ελλάδας, οι μέρες όπου το εθνικό σύνολο αισθάνεται περισσότερο από κάθε άλλη ώρα την ενότητά του, την αλληλεγγύη του, την αμοιβαία αγάπη των μελών του.
Αυτή η θαλπωρή, αυτά τα ζεστά πνευματικά κύματα, που μεταδίδονται ακατάπαυστα, σ᾽όλη την Ελλάδα, από τους ορθόδοξους ναούς κι από τις βυζαντινές τους ακολουθίες, αποτελούν στοιχείο συστατικό, εκ των ουκ άνευ, της ελληνικής ζωής. Για τούτο και δεν μπορεί να νοηθεί στην Ελλάδα χωρισμός Εκκλησίας και Πολιτείας, ούτε και υπήρξε εδώ ποτέ αντικληρικό πολιτικό κίνημα, όπως συνέβη αλλού.

Γιώργος Θεοτοκάς
Τα πεπρωμένα της Ορθοδοξίας, 1960

9 Μαρ 2018

Ρεαλιστικά για τη Ευρώπη...

Το έθνος να λυπάστε αν φοράει ρούχο που δεν το ύφανε.
Ψωμί αν τρώει, αλλά όχι απ' τη σοδειά του.
Κρασί αν πίνει, αλλά όχι από το πατητήρι του.

Χαλίλ Γκιμπράν, Λιβανοαμερικανός ποιητής & φιλόσοφος

Είναι γνωστή η τάση των Ελλήνων να ρίχνουμε το φταίξιμο για τις συμφορές μας στους ξένους. Επίσης είναι φανερή η δυσκολία κατανόησης των διεθνών σχέσεων. Καταλαβαίνουμε τον κόσμο με όρους δικαίου και άδικου. Όπως περίπου διεκδικούμε το δίκιο μας στο χωριό μας για το χωράφι μας, έτσι κάπως ο λαός μας το αναζητά και στο διεθνές περιβάλλον. Γι’ αυτό και αντί να χρησιμοποιούμε τον όρο «εθνικά συμφέροντα», ακούγεται η φράση «εθνικά θέματα» ή «δίκαια». Κάπως έτσι αντιλαμβανόμαστε και την σχέση μας με την Ευρώπη και ιδιαίτερα με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι υπεραπλουστεύσεις γίνονται η κυρίαρχη λαϊκή εντύπωση.

3 Φεβ 2018

Επάνοδος από την Ελλάδα, του Κωνσταντίνου Καβάφη

Ώστε κοντεύουμε να φθάσουμ’, Έρμιππε.
Μεθαύριο, θαρρώ· έτσ’ είπε ο πλοίαρχος.
Τουλάχιστον στην θάλασσά μας πλέουμε·
νερά της Κύπρου, της Συρίας, και της Aιγύπτου,
αγαπημένα των πατρίδων μας νερά.
Γιατί έτσι σιωπηλός; Pώτησε την καρδιά σου,
όσο που απ’ την Ελλάδα μακρυνόμεθαν
δεν χαίροσουν και συ; Aξίζει να γελιούμαστε; —
αυτό δεν θα ’ταν βέβαια ελληνοπρεπές.

28 Ιαν 2018

Κρείττον του λαλείν το σιγάν...

Στο όνομα του συμβιβασμού με τα Σκόπια έχουν ακουστεί διάφορα. Η αλήθεια είναι ότι τα μεγάλα προβλήματα αποκαλύπτουν τις δυνατότητες της ηγεσίας. Κάθε ηγεσία δοκιμάζεται και αποκαλύπτεται στα δύσκολα. Είναι η στιγμή που ο πρωθυπουργός, ο υπουργός, ο δήμαρχος, ο ιεράρχης αλλά και ο δημοσιογράφος και όποιος έχει δημόσιο λόγο καλούνται να δείξουν τη σοφία τους, την ικανότητἀ τους, το πατριωτισμό τους.
Αυτό που έχουμε συνηθίσει να αποκαλούμε οικονομική κρίση αποκάλυψε το έλλειμα ηγεσίας στον τόπο. Ζούμε, δεν γίνεται διαφορετικά, στην εποχή της πληροφορίας, των δηλώσεων. Ο καθένας που βρίσκεται μπροστά σε ένα μικρόφωνο ή κάμερα θεωρεί ως υποχρεωτική συνθήκη να μιλάει, να τοποθετείται συνεχώς, βιαστικά και πρόχειρα, χωρίς προηγούμενη προετοιμασία, μελέτη των θεμάτων και τελικά χωρίς σύνεση. Οι πρόχειρες τοποθετήσεις πάνω σε θέματα συχνά διαμορφώνουν και πολιτικό αποτέλεσμα. Αν ο ομιλών δεν διαθέτει και την κατάλληλη παιδεία τότε το αποτέλεσμα είναι τραγελαφικό.

23 Ιαν 2018

Πώς έγινα δάσκαλος, του Αλέξανδρου Δελμούζου

Το παρακάτω κείμενο είναι απόσπασμα από το Γράμμα σ’ ένα φίλο μου, που έγραψε ο Αλ. Δελμούζος το 1921. Εκεί εξηγεί για ποιους λόγους αποφάσισε να σπουδάσει Φιλολογία και να γίνει δάσκαλος, να αφοσιωθεί δηλαδή στο παιδαγωγικό έργο.

Ξαναγυρίζοντας  τότε στα περασμένα έφερνα επίμονα εμπρός μου τα παλιά σχολικά μου χρόνια. Ζητούσα τη δική μου ψυχή, μα δεν την έβρισκα στο σχολείο, παρά στο σπίτι και στο περιβόλι μας ή έξω στα βουνά, στο λόγκο και στα χωράφια. Χίλιες δυο σκηνές και επεισόδια έπαιρναν για μένα νόημα και σημασία. Με πόσο κόπο και φροντίδα έχτιζα στο περιβόλι μας μια καλύβα με πλίθρες, που τις είχα χύσει με τον μικρότερο αδελφό μου, όπως έβλεπα, να κάνουν και οι αληθινοί χτίστες. Μια καλύβα σωστή με σκεπή, με πόρτα και παράθυρο, όλα καμωμένα με τα χέρια μας. Και δίπλα το δικό μας περιβολάκι, ένα κομμάτι θησαυρού για μας μέσα στο μεγάλο με τις βραγιές, τους δρομάκους, τα δέντρα και τα λουλούδια του. Δέντρα και λουλούδια που τα είχαμε φυτέψει με τα χέρια μας και τα βλέπαμε μέρα την ημέρα να μεγαλώνουν, να μπουμπουκιάζουν, να ανοίγουν άνθη και να δένουν καρπούς.

R.E.M. - She Just Wants To Be (Wiesbaden, Germany 2003)

22 Ιαν 2018

Το συλλαλητήριο

Καλό είναι, όταν κάποιος σχολιάζει ένα γεγονός όπως το συλλαλητήριο της Θεσσαλονίκης να είναι αυτόπτης μάρτυρας και προφανώς αντικειμενικός. Να είναι εκεί, να παρατηρεί, να γνωρίζει πρόσωπα και καταστάσεις, να αναγνωρίζει την αλήθεια και να έχει το θάρρος να την πει πέρα από προσωπικές απόψεις… Όταν ο κόσμος σου δεν ξεπερνά μερικές συνοικίες της Αθήνας δεν μπορείς να γνωρίζεις σε λίγα λεπτά τι συμβαίνει 500χμ. μακριά, στη Θεσσαλονίκη, όσο και να βοηθάει η τεχνολογία.
         Το συλλαλητήριο οργανώθηκε από κάποιους που δεν τους λες κράχτες. Οι ομιλητές δεν αποτελούσαν πρόσωπα της δημοσιότητας· εξαιρείται φυσικά ο στρατηγός Φράγκος Φραγκούλης που όμως και αυτός δεν θα μπορούσε να μαζέψει τόσο κόσμο. Στην αρχή υποτιμήθηκε, αφού όλοι σχολίαζαν ότι δεν θα έχει επιτυχία. Μετά, όταν έδειχνε ότι σοβαρεύει η υπόθεση, πολεμήθηκε από όλα τα ΜΜΕ με συνεχείς απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς. Η μόνη προβολή που υπήρχε ήταν από το facebook και ίσως από κάποιους ραδιοφωνικούς παραγωγούς της Θεσσαλονίκης. Οι μετακίνηση από άλλες πόλεις έγινε με έξοδα των συμμετεχόντων συνεπώς η εκδήλωση θεωρείται αυθόρμητη και η επιτυχία της οφείλεται και στο θέμα και στην αιτία.

The Cranberries - Dreams

20 Ιαν 2018

περί του συμβιβασμού με τα Σκόπια...

Μια αφρικάνικη παροιμία συμβουλεύει «όταν δεν ξέρεις πού πας, κοίτα από πού έρχεσαι». Κάπως έτσι ξεκινούν οι σκέψεις για το Σκοπιανό. Η Μακεδονία, ο τόπος και η κληρονομιά του, πάντοτε αποτελούσε καλή προίκα σε όποιον την κατείχε. Ιδιαίτερα στον 20ο αιώνα έγιναν πέντε πόλεμοι για τη Μακεδονία ή και για τη Μακεδονία. Στον Α’ Βαλκανικό πόλεμο (1912) πολεμήσαμε τους Τούρκους, στον Β΄ Βαλκανικό πόλεμο (1913) πολεμήσαμε τους Βούλγαρους, η μάχη μάλιστα Κιλκίς – Λαχανά είναι η φονικότερη που έχει δώσει ο ελληνικός στρατός, στον Α΄ παγκόσμιο πόλεμο συγκρουστήκαμε πάλι με τους Βούλγαρους, στον Β’ παγκόσμιο πόλεμο η Βουλγαρία κατείχε την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και τελευταίος ο ελληνικός εμφύλιος πόλεμος (1943-49) με ξεκάθαρη τη θέση του ΚΚΕ να προχωρήσει σε ανεξαρτησία της Μακεδονίας σε περίπτωση που επικρατούσε. Δεν βάζω, για λόγους συντομίας, επαναστάσεις, αντάρτικο, δράση κατασκόπων, κ.ά. Είναι ξεκάθαρο, λοιπόν, ότι, όταν χύνεται τόσο αίμα σε μια υπόθεση, αργότερα, όταν στραβώσουν τα πράγματα, σου ανεβαίνει και στο κεφάλι.

15 Ιαν 2018

Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΜΕ ΤΑ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΤΕΙΧΗ ΤΟ 1864


Σύντομη και ενδιαφέρουσα περιγραφή της γνωστής φωτογραφίας με το παραλιακό τείχος της Θεσσαλονίκης.

6 Ιαν 2018

Για την ελληνική γλώσσα...

της Ελένης Γλύκαντζη – Αρβελέρ

Πατρίδα του καθενός βέβαια είναι ο τόπος που γεννήθηκε, αλλά πατρίδα του, επίσης, πνευματική είναι και η γλώσσα που πρωτομίλησε. Διόλου περίεργο, λοιπόν, που σ’ ένα κόσμο σύγχυσης με αμβλυμμένη την προοπτική του μέλλοντος, σε μια κοινωνία με ακαθόριστη πορεία, η μόνη βεβαιότητα, η μόνη σίγουρη αναφορά είναι η κληρονομιά που διασώζει η γλώσσα ως σύνοψη, ως συμπέρασμα του πατροπαράδοτου κατορθώματος. Οπωσδήποτε, η κληρονομιά αυτή παίζει στη ζωή του καθενός το ρόλο του «ταλάντου» της παραβολής του Ευαγγελίου, και λογοπαίζοντας θα πω το ρόλο του ταλέντου.
         Ας δούμε αυτή τη σύνοψη κληρονομιάς υπό την ελληνική σκοπιά, δηλαδή τη γλώσσα. Ένας Ούγγρος συγγραφέας, ο Μαράυ, έγραψε μιλώντας για τον αρχαίο ελληνικό κόσμο ότι κάποτε οι Έλληνες ήταν ένας ευτυχισμένος λαός, που ήξερε να χαίρεται και να γελά θαυμάζοντας την απαράμιλλη δημιουργία του σε όλους τους τομείς: την τέχνη, τα γράμματα, την επιστήμη, την πολιτική με τον καιρό έσβησαν τα δημιουργήματα και έμεινε ένας λαός σαν τους άλλους, που μιλάει μόνο ελληνικά. Θα ήθελα εδώ να υπογραμμίσω ότι αυτό το «μόνο», ότι μιλάει δηλαδή ελληνικά, κάνει ακριβώς τους Έλληνες να μην είναι σαν τους άλλους. Ο λαός που συνεχίζει να μιλά τη γλώσσα που πρώτη ως κοινή διέδωσε το πολιτιστικό και ευαγγελικό μήνυμα στους λαούς του τότε γνωστού κόσμου, στην οικουμένη, αυτός ο λαός δεν μπορεί να είναι σαν τους άλλους.

26 Νοε 2017

Η μυστική παπαρούνα

Το μυθιστόρημα «Η ζωή εν τάφω» του Στρατή Μυριβήλη στηρίζεται στην προσωπική εμπειρία του συγγραφέα από τον Α΄ παγκόσμιο πόλεμο στα βουνά της Μακεδονίας και αποτελεί ένα εμβληματικό μυθιστόρημα της ελληνικής λογοτεχνίας.

Το πόδι απόψε το νιώθω πολύ καλύτερα.
Μου έρχεται να σηκωθώ σιγά σιγά, να προχωρέσω μέσα στο σιωπηλό χαράκωμα. Είναι πολύ παράξενο το χαράκωμα με τόσο φως. Φέγγει σα μέρα και όμως δεν έχει φόβο. Το φεγαρόστρωτο από μακριά, σα δεν αντιλαμπίζει δε γυαλιστερό μέταλλο, δεν ξεσκεπάζει τίποτα. Μπορώ το λοιπόν να περπατώ λεύτερα κάτω από τον αχνό πέπλο του που προστατεύει σαν ασημί σκοτάδι.

25 Νοε 2017

Μίκης Θεοδωράκης - Όμορφη Πόλη - Official Audio Release

Η παλιά και η ζωντανή Θεσσαλονίκη, (1940)

Του Ι.Μ. Παναγιωτόπουλου

Η μεγάλη μακεδονική πρωτεύουσα, που κατηφορίζει μαλακά από τις πλαγιές του Χορτιάτη στη φεγγόβολη ακροθαλασσιά του Θερμαϊκού, είναι η πολιτεία με την πολλαπλή ψυχή, όπως είναι όλες οι αιωνόβιες πανάρχαιες πολιτείες. Μα υπάρχει μια έντονη ιδιοτυπία στη φυσιογνωμία της, ένα χρώμα καθαρά μεσαιωνικό, που δυσκολεύεται κανείς να συναντήσει σε τόση ένταση και με τόση αφθονία χυμένο αλλού.